THE ROUTLEDGE HISTORY OF ANTISEMITISM

‘The Routledge History of Antisemitism’ has been published as a long-awaited paperback. It includes a chapter on Poland written by the ‘NEVER AGAIN’ Association’s cofounder Rafal Pankowski.

The publisher’s announcement states:

Antisemitism is a topic on which there is a wide gap between scholarly and popular understanding, and as concern over antisemitism has grown, so too have the debates over how to understand and combat it. This handbook explores its history and manifestations, ranging from its origins to the internet.

Since the Holocaust, many in North America and Europe have viewed antisemitism as a historical issue with little current importance. However, recent events show that antisemitism is not just a matter of historical interest or of concern only to Jews. Antisemitism has become a major issue confronting and challenging our world. This volume starts with explorations of antisemitism in its many different shapes across time and then proceeds to a geographical perspective, covering a broad scope of experiences across different countries and regions. The final section discusses the manifestations of antisemitism in its varied cultural and social forms. With an international range of contributions across 40 chapters, this is an essential volume for all readers of Jewish and non-Jewish history alike.

The hardback edition was released by Routledge in September 2023, and the paperback followed at the end of 2025.

In the words of Prof. Samuel G. Freedman, Columbia Journalism School: ‘In a more just world, we would not need a book like this one. But in the broken, flawed, real world that we inhabit, the Routledge History of Antisemitism is both morally necessary and intellectually essential. With an impressive range of topics and contributors, this volume provides a sweeping survey of antisemitism over the millenia and around the globe, and it does so in a lucid and accessible way.’

‘The Routledge History of Antisemitism’ was edited by renowned experts. Mark Weitzman is Chief Operating Officer of the World Jewish Restitution Organization, the senior US delegate to the International Holocaust Remembrance Alliance (IHRA), and Vice President of the Association of Holocaust Organizations (AHO). Robert J. Williams is the CEO and Finci-Viterbi Chair of the USC Shoah Foundation, UNESCO Chair on Antisemitism and Holocaust Research, and the Advisor to the International Holocaust Remembrance Alliance. James Wald teaches modern European history at Hampshire College in Amherst, Massachusetts.

The book’s preface was written by the late Professor Yehuda Bauer (1926-2024), one of the founding fathers of Holocaust studies.

Rafal Pankowski is the author of the book’s chapter entitled ‘Antisemitism in Poland: From >Polin< to >Antisemitism without Jews<’. He is a Professor of Sociology at Warsaw’s Civitas University and co-founder of the ‘NEVER AGAIN’ Association. Concurrently, he has been a Rotary Peace Fellow at Makerere University in Uganda. The chapter explores the longevity of antisemitic stereotypes in Poland, even in the absence of a large Jewish population. Pankowski documents ‘antisemitism without Jews’ in the context of far-right groups, football hooliganism, and conspiracy theories, among other things.

The ‘NEVER AGAIN’ Association is an independent civil society organisation founded in Warsaw in 1996. It has campaigned against racism, antisemitism, and xenophobia, for peace, intercultural dialogue, and human rights across the world. ‘NEVER AGAIN’ has actively participated in international civil society networks, including the Alliance Against Genocide (AAG), the European Network for Countering Antisemitism through Education (ENCATE), and the European Practitioners Network Against Antisemitism (EPNA).

More information:

https://www.routledge.com/The-Routledge-History-of-Antisemitism/Weitzman-Williams-Wald/p/book/9781032470306
www.NeverAgainAssociation.org
www.facebook.com/Respect.Diversity
www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ
www.linkedin.com/company/never-again-association
https://neveragainnw.bsky.social

ROSJA. OD ROZPADU DO FASZYSTOWSKIEJ DYKTATURY

Książka Marcina Łuniewskiego ‘Rosja. Od rozpadu do faszystowskiej dyktatury’ ukazała się pod patronatem Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’. Opublikowało ją wydawnictwo Prześwity. Jak pisze autor, jego tekst stanowi ‘podróż przez alternatywne wersje rosyjskiej przyszłości’.

Łuniewski przedstawia w książce ocenę trwających od ćwierćwiecza rządów Putina: ‘pojęcia dobra i zła utraciły swoje pierwotne znaczenia. Powszechna stała się relatywizacja wszystkiego. Wojna w Ukrainie, która jest jedną z najważniejszych determinant rosyjskiej przyszłości, jeszcze te zjawiska pogłębiła. Zbrodnie wojenne i coraz większa militaryzacja życia codziennego zwiększyły także akceptację przemocy’.

W rozważaniach o możliwych scenariuszach dalszych wydarzeń w Rosji, autor zwraca uwagę na rolę, jaką mogą odegrać środowiska skrajnie prawicowe i ultranacjonalistyczne. Pisze o rozpętanej w 2024 roku z udziałem władz Kremla ‘antyimigranckiej nagonce wymierzonej przede wszystkim w przyjezdnych z Azji Środkowej’. Określa to mianem ‘rasistowskiej zmiany’, w wyniku której podczas masowych deportacji z kraju wyrzucono wówczas 80 tys. ludzi. Za niezależnym Centrum Sowa wskazuje, że do ekstremistycznych ugrupowań dołączają niektórzy weterani, co może prowadzić nie tylko do niepokojów społecznych, ale i ‘przetasowań na Kremlu’.

Marcin Łuniewski jest dziennikarzem TVN24, współpracownikiem ‘Rzeczpospolitej’, ‘Nowej Europy Wschodniej’ oraz radia Kampus. Jest ekspertem w dziedzinie spraw wschodnich i autorem licznych materiałów na temat Rosji i regionu.

Wydawnictwo Prześwity prezentuje książki, które ‘oswajają współczesność, podejmując aktualne zagadnienia z wielu dziedzin, z pogranicza filozofii, socjologii, gospodarki czy nowych technologii’. Autorzy współpracujący z wydawnictwem ‘przyglądają się z bliska wydarzeniom politycznym, ruchom społecznym oraz koncepcjom filozoficznym’.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ jest powstałą w 1996 roku niezależną organizacją antyrasistowską. W ostatnich latach opublikowało m.in. raport pt. ‘Zachowajmy solidarność z uchodźcami’ o przypadkach dyskryminacji i mowy nienawiści wobec Ukraińców w Polsce w kontekście trwającej wojny. Wydało też opracowanie na temat mowy nienawiści w internecie wobec uchodźców z Ukrainy pt. ‘Jak policzyć nienawiść? Hejterzy o Ukraińcach’. Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ realizuje także inicjatywę ‘Mniejszości dla pokoju’. Projekt ten wspiera ukraińskich uchodźców i antywojennych dysydentów z Rosji, reprezentujących mniejszości narodowe.

Dodatkowe informacje:

www.wydawnictwoprzeswity.pl

www.nigdywiecej.org

www.facebook.com/Respect.Diversity

www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ

www.linkedin.com/company/never-again-association

https://neveragainnw.bsky.social

Pamięć polsko-afrykańska

1 listopada Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ uczciło pamięć polskich uchodźców zmarłych w Afryce w latach II wojny światowej i zaapelowało o humanitarne traktowanie uchodźców we współczesnej Polsce.

Od 1942 do 1952 r. około 20 tysięcy Polaków – głównie kobiety i dzieci – znalazło schronienie w Ugandzie i innych krajach Afryki Wschodniej. Były to ofiary stalinowskich represji i deportacji, ewakuowane z ZSRR wraz z armią Andersa. Polscy uchodźcy w Afryce spotkali się z życzliwym przyjęciem miejscowej ludności.

Ta mało znana karta historii została przypomniana w formie wielojęzycznej mobilnej wystawy, dostępnej także w wersji online, przygotowanej przez Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ we współpracy z Rotary Peace Centre na Uniwersytecie Makerere w Kampali, stolicy Ugandy, najbardziej prestiżowej uczelni w Afryce Wschodniej.

 – ‘Nasz projekt stawia sobie za cel przypomnienie o ważnej karcie polskiej historii, zarazem przyczyniając się do kształtowania postaw otwartości i empatii międzykulturowej’ – mówi dr hab. Rafał Pankowski, współzałożyciel Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’, profesor Uniwersytetu Civitas w Warszawie i Rotary Peace Fellow na Uniwersytecie Makerere w Kampali, który w 2024 r. zainicjował projekt edukacyjny ‘Building Bridges – budowanie mostów porozumienia interkulturowego pomiędzy Polską i Afryką Wschodnią’.

1 listopada 2025 r. polscy i ugandyjscy współpracownicy Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’ zapalili znicze na cmentarzu polskich uchodźców w miejscowości Koja na południu Ugandy.

Temat pamięci o doświadczeniach polskich uchodźców został zaprezentowany podczas corocznej uroczystej konferencji Rotary Peace Centre w Kampali 23 października 2025 r. 22 października Rafał Pankowski wygłosił wykład dla studentów Uniwersytetu Makerere z wielu krajów Afryki i nie tylko nt. znaczenia pojęcia ludobójstwa w historii oraz przesłania ‘NIGDY WIĘCEJ’. W specjalnej sesji uczestniczył online także Gregory Stanton, twórca modelu dziesięciu etapów ludobójstwa, założyciel organizacji Genocide Watch.

Wcześniej, 11 października 2025 r., projekt ‘Building Bridges’ został przedstawiony podczas wielokulturowej Akademii Praw Człowieka zorganizowanej w Warszawie przez Dunaj Instytut Dialogu. 29 sierpnia tego roku historia Polaków deportowanych w ZSRR, którzy następnie znaleźli się w Ugandzie, była również tematem wykładu Rafała Pankowskiego w Bibliotece Cywilizacji im. Marca Blocha w Kiszyniowie (Mołdawia).

Autorem projektu graficznego wystawy jest Andrei Sergunkin, antywojenny uchodźca polityczny z Rosji zamieszkały w Warszawie, członek organizacji Memoriał, znanej z walki o pamięć o ofiarach represji stalinowskich.

Inicjatywa ‘Building Bridges’ to także warsztaty edukacyjne, mające służyć pamięci o polsko-afrykańskiej historii i solidarności z uchodźcami we współczesnym świecie. W sprawie warsztatów Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ zaprasza do kontaktu pod adresem redakcja@nigdywiecej.org.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ jest niezależną organizacją antyrasistowską powstałą w Warszawie w 1996 r., działającą na rzecz pokoju i dialogu międzykulturowego.

Więcej informacji:

https://www.nigdywiecej.org/docstation/com_docstation/172/pl_uganda.pdf

www.nigdywiecej.org

www.facebook.com/Respect.Diversity

www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ

www.linkedin.com/company/never-again-associationhttps://neveragainnw.bsky.social

Ugandan-Polish History Inspires Solidarity with Refugees

The ‘NEVER AGAIN’ Association has commemorated the ordeal of Polish refugees in Africa during World War II and appealed for solidarity with refugees in today’s world.

From 1942 till 1952, up to 20 thousand Poles – mostly women and children – found refuge in Uganda and other countries of East Africa. They had been victims of Stalinist repressions and deportations who were evacuated from the Soviet Union after the Nazi invasion against the USSR. The Polish refugees in Africa were met with a warm welcome by the local communities.

This little known page of history has been remembered in the form of a multi-lingual mobile exhibition, also available online, prepared by the ‘NEVER AGAIN’ Association in cooperation with the Rotary Peace Centre at the Makerere University in Uganda, the most renowned university in the region of East Africa.

‘Our project aims to restore memory of an important page of shared Polish and Ugandan history. By highlighting this story, we hope to build a social climate of openness and intercultural empathy’ – said the ‘NEVER AGAIN’ Association’s co-founder Dr Rafal Pankowski, Professor at Warsaw’s Civitas University and Rotary Peace Fellow at Makerere University, Kampala. In 2024, he initiated the educational project ‘Building Bridges – Inspire Peace: Towards an Intercultural Understanding Between East Africa and Poland’.

On 1 November 2025, Polish and Ugandan members and supporters of ‘NEVER AGAIN’ lit candles at a Polish refugee graveyard in the village of Koja, in the Mukono district of southern Uganda.

The memory of the Polish refugee experience was presented at the annual Capstone conference of the Rotary Peace Centre in Kampala on 23 October 2025. On 22 October, Rafal Pankowski delivered a lecture for Makerere University students coming from across Africa and beyond on the subject of genocide in world history and the message of ‘NEVER AGAIN’. A special contribution to the session was recorded by Gregory Stanton, the author of the model of Ten Stages of Genocide and founder of Genocide Watch.

Earlier, on 11 October 2025, the ‘Building Bridges’ project had been presented during the multi-cultural Human Rights Academy organized in Warsaw by the Dunaj Institute of Dialogue. On 29 August 2025, the story of the Polish deportees in the USRR who found themselves in Uganda was the topic of a lecture by Rafal Pankowski at the Marc Bloch Library of Civilizations in Chisinau (Moldova).

The graphic design of the exhibition was prepared by Andrei Sergunkin, a Warsaw-based anti-war political exile from Russia and a member of the Memorial group, renowned for its efforts to commemorate the victims of Stalinist repressions.

The ‘Building Bridges’ initiative is accompanied by workshops prepared in the frames of the project. During interactive sessions, the participants are encouraged to reflect on the issues of refugees, migration, international solidarity as well as counteracting racism and discrimination.

The ‘NEVER AGAIN’ Association is an independent civil society organisation founded in Warsaw in 1996. It has campaigned against racism, antisemitism, and xenophobia, for peace, intercultural dialogue, and human rights across the world.

More information:

https://www.nigdywiecej.org//docstation/com_docstation/172/building_bridges_towards_an_intercultural_understanding_exhibition.pdf

www.NeverAgainAssociation.org

www.facebook.com/Respect.Diversity

www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ

www.linkedin.com/company/never-again-association

https://neveragainnw.bsky.socials

Dziecko w czasie Zagłady. Nowy spektakl w Teatrze Powszechnym

Inscenizacja ‘Sublokatorki’ na podstawie prozy Hanny Krall w reżyserii Mai Kleczewskiej odbywa się pod patronatem honorowym Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’. Premiera miała miejsce w warszawskim Teatrze Powszechnym 25 października 2025 i była jednocześnie pierwszą premierą nowej dyrektorki teatru Mai Kleczewskiej.

Hanna Krall, ocalała jako dziecko z Zagłady, to jedna z najwybitniejszych reporterek i pisarek, której teksty należą do kanonu polskiej literatury współczesnej. Jej opowieści przywracają pamięć o zamordowanych Żydach, a także o przedwojennych żydowskich miasteczkach i świecie ‘sprzed Treblinki’. Opisuje również losy tych, którzy przeżyli. W 2022 roku przekazała prezydentowi Wołodymyrowi Zełenskiemu ukraińskie tłumaczenie ‘Zdążyć przed Panem Bogiem’ z osobistą dedykacją. To literacki zapis rozmowy z Markiem Edelmanem, ostatnim dowódcy powstania w getcie warszawskim.

‘W monumentalnym spektaklu Maja Kleczewska opowiada o doświadczeniu dziecka podczas Zagłady. Sięga po postać Sublokatorki z reportaży Krall i mierzy się z próbą zrozumienia, czym było dzieciństwo spędzone w ukryciu, w szafie. To głos uniwersalnego ostrzeżenia przed dehumanizacją i faszyzmem’ – mówi dr Anna Tatar ze Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’, która na zaproszenie reżyserki gościła na premierze przedstawienia. Anna Tatar jest autorką dysertacji doktorskiej ‘Relacje polsko-żydowskie w tekstach Hanny Krall’ obronionej na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego.

Maja Kleczewska to reżyserka teatralna, która ma na swoim koncie kilkadziesiąt przedstawień, w tym realizację ‘Dziadów’ Mickiewicza, ‘Wesela’ Wyspiańskiego czy ‘Łaskawych’ Littella. Jest wykładowczynią Wydziału Reżyserii na Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza. Od września 2025 roku jest dyrektorką warszawskiego Teatru Powszechnego im. Zygmunta Hübnera.

Autorem adaptacji i dramaturgiem ‘Sublokatorki’ jest prof. dr hab. Grzegorz Niziołek z Uniwersytetu Jagiellońskiego, scenografię przygotował francuski artysta wizualny Fabien Lédé, kostiumy – Konrad Parol, muzykę – Cezary Duchnowski, światła i projekcje – Kacper Fertacz, a choreografię – Kaya Kołodziejczyk.

W spektaklu występują aktorzy Teatru Powszechnego: Karolina Adamczyk, Aleksandra Bożek, Michał Czachor, Michał Jarmicki, Andrzej Kłak, Mateusz Łasowski, Karina Seweryn, Kazimierz Wysota. Gościnnie pojawiają się również: Agnieszka Przepiórska, Jerzy Walczak, Emilia Cholewicka i Agnieszka Rajda.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ jest powstałą w 1996 roku niezależną organizacją antyrasistowską. Jej założycielem był śp. Marcin Kornak (1968-2014) – działacz społeczny, redaktor naczelny magazynu ‘NIGDY WIĘCEJ’, a także poeta i autor tekstów utworów grup rockowych ze sceny niezależnej. Po wypadku w 15. roku życia był osobą niepełnosprawną ruchowo. Został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ prowadzi ‘Brunatną Księgę’ – dokumentację zdarzeń na tle ksenofobicznym i antysemickim. Bierze też udział w inicjatywach upamiętniających Holokaust i przeciwdziałających jego negowaniu. W 2024 roku zostało laureatem Nagrody im. Ronalda Eissensa i Suzette Bronkhorst za ‘wyjątkowe osiągnięcia w przeciwdziałaniu mowie nienawiści i propagowaniu praw człowieka’.

Więcej informacji:

https://www.powszechny.com/pl
www.nigdywiecej.org
www.facebook.com/Respect.Diversity
www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ
www.linkedin.com/company/never-again-association
https://neveragainnw.bsky.social

MINORITY AND INDIGENOUS COMMUNITIES: FOR A JUST PEACE

The Minorities for Peace initiative has concluded a groundbreaking peacebuilding project that brought together displaced minority and indigenous community leaders from Eastern Europe, with a focus on Ukraine and the Russian Federation, in the wake of Russia’s invasion against Ukraine.

On the occasion of the United Nations’ International Day of Peace (21 September), the initiative announced a comprehensive theoretical framework for peacebuilding in conflict/post-conflict settings, available in multiple languages, including endangered ones such as Buryat and Roma-Laesh. The document is published on the project’s website: www.minoritiesforpeace.org .

Refugees are not a uniform group. The refugees from Ukraine include members of ethno-cultural minorities and faith groups (e.g. Roma, Jews, Muslims), indigenous people (Crimean Tatars) as well as migrants from Africa and Asia. Moreover, those who have left Russia in protest against the war include members of ethnic and religious minorities as well as indigenous peoples. The Minorities for Peace initiative aims to build a culture of peace through empowering refugees who represent minorities and indigenous communities as agents of peace and dialogue in the region marred by war. Supported by the ‘NEVER AGAIN’ Association, Exult! Solutions, Rotary International through its partnership with the Institute for Economics and Peace, and other partners, the project has promoted trust and cooperation among communities divided by conflict.

Since March 2024, 111 participants from 27 minority and indigenous community groups took part in a series of online trainings, in-person seminars in Warsaw (Poland) and Chisinau (Moldova) as well as global online sessions connecting experts and minority communities from Asia, Africa, and Europe which took place in January and September 2025. An estimated 1,500–2,000 people were reached additionally through local networks and partner organizations.

The project trained and empowered minority community leaders through equipping them with knowledge about the Positive Peace pillars, the concept of Dealing with the Past (DwP) – including the right to justice for war crimes, and mediation as a method in various walks of life. During the project, new partnerships were formed with organizations including the Ukrainian Centre of Romani Studies, the Free Buryatia Foundation, Moldova for Peace, Roma Women Platform ROMNI, Environmental Association of River-Keepers Eco Tiras, International Mediation Campus, among others. Moreover, seven minority-led projects were developed by the participants, with a focus on developing their activity in the future.

PARTICIPANT TESTIMONIES

‘Being involved in the project inspired me to create my own peace project for my community’ – Beryvan Avdoian, Yezidi community of Ukraine.

‘Peace is respect for each other’s choices and non-violence. Minorities can show by their own example that a tolerant society is possible’ – Aleksandra Garmazhapova, founder of Free Buryatia Foundation.

‘Before the project, I perceived peace as simply the absence of war. Now I understand peace as a process of dialogue, mutual respect, and overcoming divisions’ – Evghenii, human rights defender, Moldova.

‘Participation in the project inspired me, and through me my friends, to dedicate a radio program to the topic of peace. We wanted to show that there are people speaking directly and demanding peace’ – Tjan Zaochnaya, Itelmen community (indigenous ethnic group of the Kamchatka Peninsula).

ADDITIONAL COMMENTS

‘This project showed that even in the times of war, communities are willing to come together, listen to one another, and build bridges across divides’ – Rafal Pankowski, co-founder of the ‘NEVER AGAIN’ Association.

‘Minorities and indigenous people possess unique knowledge, skills, and experiences that can benefit each society going through conflict and in post-conflict settings. This is what we wanted to highlight through this project’ – Natalia Sineaeva, Minorities for Peace project manager and UN OHCHR Minority Fellow (2024).

‘The project has shown that peace frameworks can be adapted across different regions. We have so many conflicts and tensions worldwide, including in Asia, so we see the need to bring the Minorities for Peace framework to other contexts’ – Rukmini Iyer, project partner, Exult! Solutions, India.

The ‘NEVER AGAIN’ Association is an independent civil society organisation founded in Warsaw in 1996. It has campaigned against racism, antisemitism, and xenophobia, for peace, intercultural dialogue, and human rights across the world.

More information:
www.minoritiesforpeace.org
www.NeverAgainAssociation.org
www.facebook.com/Respect.Diversity
www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ
www.linkedin.com/company/never-again-association
https://neveragainnw.bsky.socials

MISTRZOSTWA POLSKI HATTRICKA: SPORT, ZABAWA, INTEGRACJA

Po 12 latach przerwy w okolice Poznania wracają Mistrzostwa Polski graczy Hattricka – jednej z najstarszych gier menadżerskich online, która od ponad dwóch dekad łączy fanów futbolu z całego świata. Tegoroczna, 22. edycja wydarzenia, odbędzie się 6 września pod patronatem kampanii ‘Wykopmy Rasizm ze Stadionów’ Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’.

Hattrick to internetowy menadżer piłkarski, który wystartował w 1997 roku i do dziś zrzesza setki tysięcy użytkowników na całym świecie. Gracze wcielają się w role trenerów i zarządców własnych klubów piłkarskich, rywalizując w rozgrywkach ligowych, pucharowych i międzynarodowych. Mimo upływu lat gra pozostaje aktywną i silną społecznością online – z wyjątkowo lojalnymi fanami.

Działania prowadzone pod szyldem kampanii ‘Wykopmy Rasizm ze Stadionów’ Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’ mają na celu przeciwdziałanie rasizmowi i dyskryminacji w sporcie. Promują szacunek dla różnorodności i postawę fair play.

Turniej odbędzie się na boisku Orlik przy Ośrodku Łężeczki (woj. wielkopolskie) w godz. 10:00-16:30. W rywalizacji weźmie udział ponad 80 zawodników z całej Polski i zagranicy, a wspierać ich dzielnie będą rodziny i przyjaciele, którzy przyjeżdżają razem z graczami. Poza emocjami sportowymi organizatorzy przygotowali także mnóstwo atrakcji towarzyszących dla kibiców i rodzin – konkursy z nagrodami, animacje oraz quizy, turnieje darta czy ping-ponga, które zostaną rozegrane podczas wieczornych integracji.

Całe wydarzenie odbywa się pod hasłem: ‘Sport. Zabawa. Integracja’. Turniej ma charakter otwarty i bezpłatny dla publiczności – każdy może przyjechać i kibicować swoim faworytom w przyjaznej, rodzinnej atmosferze.

– ‘Po 12 latach wracamy w okolice Poznania z pełną energią i jeszcze większym zaangażowaniem. Łężeczki to miejsce idealne – świetna infrastruktura, piękne krajobrazy i życzliwi ludzie. Wiemy, że frekwencja dopisze, o dobrą zabawę się nie martwimy, ponieważ z większością uczestników znamy się nie od dziś i wiemy, że ta ekipa jest gwarantem nie tylko sportowych emocji na boisku, ale też doskonałej atmosfery’ – mówi Paweł Maksym, główny organizator i prezes Wielkopolskiego Stowarzyszenia Promocji Sportu HT-Poznań.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ jest powstałą w 1996 roku niezależną, apolityczną organizacją, która prowadzi kampanie społeczne, m.in. ‘Muzyka Przeciwko Rasizmowi’ i ‘Wykopmy Rasizm ze Stadionów’.‎

Więcej informacji:
https://www.facebook.com/PolskaHT
www.nigdywiecej.org
www.facebook.com/Respect.Diversity
www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ
www.linkedin.com/company/never-again-association
https://neveragainnw.bsky.social

Muzyka Przeciwko Wojnie na pograniczu polsko-ukraińskim

Festiwal Folkowisko Korzenie (10-12 lipca) organizowany na pograniczu polsko-ukraińskim odbędzie się pod patronatem kampanii ‘Muzyka Przeciwko Wojnie’ Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’.

Folkowisko odbywa się w Gorajcu na Roztoczu Wschodnim, czyli miejscu zamieszkałym historycznie przez Polaków, Ukraińców, Żydów, Niemców i przedstawicieli wielu innych narodowości. Przesłanie na rzecz pokoju, które wyrasta z tej wielokulturowej tradycji, stanowi szczególny wyraz solidarności z Ukrainą.

Festiwalowi towarzyszyć będzie również motto kampanii ‘Muzyka Przeciwko Rasizmowi’ prowadzonej przez Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’.

Na Folkowisku występują artyści z Polski i Europy, którzy promują kulturę mniejszości. Zagrają m.in.: Hańba (śpiewa o nierównościach i nacjonalizmie z lat 30.), Lity Taler (białoruski zespół wykonujący taneczną muzykę dawną), Gordiy Starukh (ukraiński wirtuoz liry korbowej), Freeborn Brothers (sięgają do melodii romskich), Chwila Nieuwagi (kultura śląska), Tęgie Chłopy (tradycje muzyki tanecznej Kielecczyzny), Kuba Blokesz (folklor górnośląski) czy Boleo & Follow The Riddim (szeroko pojęte reggae).

Folkowisko odbywa się od 2010 r. w Gorajcu w gminie Cieszanów na Roztoczu Wschodnim, obecnie jest jednym z najważniejszych letnich festiwalów regionu. Folkowisko zostało wpisane w strategię rewitalizacji województwa podkarpackiego jako ‘wyjątkowe wydarzenie kulturalne’. Głównym organizatorem festiwalu jest Stowarzyszenie Animacji Kultury Pogranicza Folkowisko.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ jest powstałą w 1996 roku niezależną organizacją, która prowadzi kampanie społeczne ‘Muzyka Przeciwko Rasizmowi’ i ‘Wykopmy Rasizm ze Stadionów’, przeciwdziała mowie nienawiści i przemocy, a także wspiera inicjatywy na rzecz pokoju i dialogu międzykulturowego.

Kampanię ‘Muzyka Przeciwko Rasizmowi’ zapoczątkował w 1996 roku Marcin Kornak (ur. 1968 – zm. 2014), założyciel Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’. Przyłączyli się do niej wykonawcy reprezentujący różne style muzyczne, by wspólnie zaprotestować przeciwko nacjonalizmowi. Kontynuację kampanii ‘Muzyka Przeciwko Rasizmowi’ stanowi akcja ‘Muzyka Przeciwko Wojnie’, która została zainicjowana w 2023 roku, rok po wybuchu pełnoskalowej putinowskiej wojny. Dzięki udziałowi w tej akcji muzycy mogą wyrazić solidarność z ukraińskimi uchodźcami i poparcie dla Ukrainy.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ zachęca do korzystania z symbolu ‘Muzyka Przeciwko Wojnie’ muzyków, organizatorów koncertów oraz fanów wszystkich gatunków muzycznych. Symbol ten można umieścić na plakacie planowanego koncertu, na okładce płyty, w videoclipie, każdy może też podzielić się nim w mediach społecznościowych. Kontakt mailowy: redakcja@nigdywiecej.org .

Dodatkowe informacje:

www.nigdywiecej.org

www.facebook.com/Respect.Diversity

www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ

www.linkedin.com/company/never-again-association

https://bsky.app/profile/neveragainnw.bsky.social

Życie na trzech kontynentach – opowieść Witolda Lilientala

Witold Liliental jest świadkiem historii, który na trzech kontynentach doświadczył najważniejszych wydarzeń XX wieku. Ocalał z Zagłady w okupowanej Warszawie, żył w czasach apartheidu w RPA, a wreszcie przyjął los emigranta w USA i Kanadzie. Jego wspomnienia pod tytułem ‘Dwa światy’ zostały opublikowane pod patronatem Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’ przez renomowane wydawnictwo Austeria.

Dr Witold Liliental to współpracownik Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’, kanadyjski działacz polonijny i felietonista. Urodził się w 1939 w Warszawie tuż przed wybuchem II wojny światowej, w spolszczonej rodzinie o korzeniach żydowskich. Jego ojciec, oficer rezerwy Wojska Polskiego, został zamordowany w Katyniu. Matka podczas okupacji prowadziła tajne nauczanie. Po wojnie razem z synem wyjechała do Południowej Afryki, gdzie panował apartheid. Witold zaangażował się w działalność antyrasistowską. W 1959 roku wrócił do Polski, ukończył Politechnikę Warszawską (mechanika i technologia). W 1981 wyemigrował do USA, a dziesięć lat później przeniósł się do Kanady.

W książce ‘Dwa światy’ Witold Liliental pisze: ‘Poprzez własne doświadczenie uczulony na rasizm i ksenofobię wszelkiego rodzaju, przerażony jestem postępującą znieczulicą w części społeczeństwa polskiego na cierpienie innych narodów i nasilające się ataki na tle rasowym. Oczywiście, wielka pomoc okazana uchodźcom z Ukrainy pomogła poprawić wizerunek Polaków, ale trudno zapomnieć o sytuacji na granicy z Białorusią, gdzie uchodźcy mieli ciemniejszą karnację i wyznawali inną religię. (…) Mieszkam w kraju, gdzie wielokulturowość i otwarcie na wszelkie formy inności akcentowane są i praktykowane wszędzie. I zazdroszczę tego, bo marzę, by tak samo było w mojej pierwszej Ojczyźnie’.

Jak mówi dr Anna Tatar ze Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’: – ‘Książka Witolda Lilientala poświęcona jest wydarzeniom przełomowym dla historii świata. Tę wielką opowieść scala wszakże perspektywa jednego człowieka, który swoje własne doświadczenia potrafił wpisać w uniwersalną refleksję o kondycji ludzkiej. Wspomnienia te, zapisane barwnym językiem, pełne anegdot, to jednocześnie hołd złożony różnorodności. Dla autora wartość niezbywalną stanowi szacunek między ludźmi o różnych kolorach skóry, pochodzeniu czy wyznaniu, którzy tworzą społeczeństwo będące wspólnotą, z równym prawem głosu dla każdego’.

Witold Liliental z czarnoskórymi kolegami, RPA

Witold Liliental od wielu lat współpracuje ze Stowarzyszeniem ‘NIGDY WIĘCEJ’. Jest współtwórcą kroniki rasizmu i ksenofobii ‘Brunatna Księga’, a także autorem artykułów publikowanych w e-zinie ‘NIGDY WIĘCEJ’. W swoich tekstach mierzył się z problematyką prześladowań rdzennej ludności w Kanadzie, szturmu na waszyngtoński Kapitol czy rasizmu w RPA. Witold Liliental jest też komentatorem życia społecznego i politycznego, między innymi na łamach ‘Gazety Wyborczej’ i tygodnika ‘Angora’. Nie waha się występować w obronie mniejszości i potępia wszelkie przejawy nietolerancji.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ jest powstałą w 1996 roku niezależną organizacją antyrasistowską, która prowadzi ‘Brunatną Księgę’ – dokumentację zdarzeń na tle ksenofobicznym i antysemickim. Realizuje również edukacyjne kampanie społeczne, m.in. ‘Muzyka Przeciwko Rasizmowi’ i ‘Wykopmy Rasizm ze Stadionów’. Bierze udział w inicjatywach upamiętniających Holokaust i przeciwdziałających jego negowaniu. W 2024 roku Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ zostało laureatem Nagrody im. Ronalda Eissensa i Suzette Bronkhorst za ‘wyjątkowe osiągnięcia w przeciwdziałaniu mowie nienawiści i propagowaniu praw człowieka’.

Wydawnictwo Austeria skupia się na publikacji najbardziej wartościowych prac związanych z tematyką żydowską, publikuje literaturę jidysz, hebrajską, włoską, francuską, niemiecką i węgierską. Jego siedziba znajduje się na krakowskim Kazimierzu, w zabytkowym budynku dawnej mykwy, żydowskiej łaźni rytualnej. W 2021 roku wydawnictwo otrzymało tytuł Ambasadora Nowej Europy przyznawany przez Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku.

Zapis mówiony wspomnień Witolda Lilientala ‘Afryka Południowa – kraj mojej młodości’:

Artykuł Witolda Lilientala ‘Afryka Południowa – kraj mojej młodości’ w e-zinie ‘NIGDY WIĘCEJ’ (plik PDF).

Dodatkowe informacje:

www.nigdywiecej.org

www.facebook.com/Respect.Diversity

www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ

www.linkedin.com/company/never-again-association

https://neveragainnw.bsky.social

A LIFE ON THREE CONTINENTS – WITOLD LILIENTAL’S STORY

Witold Liliental is a witness to history, having lived through the most significant events of the 20th century across three continents. He survived the Holocaust in Nazi-occupied Poland and experienced the apartheid era in South Africa. He then immigrated to the US and later to Canada. In June of 2025, his memoirs entitled ‘Two Worlds’ (in Polish: ‘Dwa swiaty’) were published under the auspices of the ‘NEVER AGAIN’ Association by the renowned publishing house Austeria. Currently, the memoirs are published in Polish only.

Dr Witold Liliental is a Polish-Canadian activist and a long-time supporter of the ‘NEVER AGAIN’ Association. He was born in 1939 in Warsaw on the eve of World War II, in an assimilated family with Jewish roots. His father, a reserve officer of the Polish Army, was killed in the Katyn massacre, perpetrated on Stalin’s order in 1940. His mother was actively involved in clandestine education activities under the German occupation. After the war, she left Poland with her son and settled in South Africa. Witold engaged in anti-racist activism against the apartheid regime. In 1959, he returned to Poland, where he graduated from the Warsaw University of Technology. In 1981, he moved to the US and ten years later to Canada.

Witold Liliental ‘Two Worlds’

In the ‘Two Worlds’, Witold Liliental writes, ‘Due to my own experience, I am allergic to any kind of racism and bigotry, and I watch in horror the ever-growing indifference of some parts of the Polish society to the suffering of other nations, as well as the increasing wave of racially motivated attacks. Of course, the great aid provided to the Ukrainian refugees has helped to improve the image of Polish people, but it is hard to forget the situation at the border with Belarus, where the refugees have a darker skin and pray to a different God. (…) I live in Canada, a country where multiculturalism and openness to the Other are cherished and practised. And I do envy that, as I dream that the same could happen in my first Homeland.’

Dr Anna Tatar from the ‘NEVER AGAIN’ Association says, ‘Witold Liliental’s book discusses transformative events in world history. But this epic story is bound together by a perspective of one man, who managed to intertwine his own experiences with a universal account of the human condition. His memoirs, written in a vivid language and full of anecdotes, serve as a tribute to diversity. The author values respect among people of various skin colours, roots, or religions, who create a community based on equal rights for everyone.’

Witold Liliental with his Black colleagues in Applied Physiology Laboratory, South Africa

Witold Liliental has collaborated with the ‘NEVER AGAIN’ Association for many years. He is a co-author of the ‘Brown Book’, a chronicle of racism and discrimination, and he has written numerous articles for the ‘NEVER AGAIN’ e-zine. His writings focused on, among other things, the persecution of the First Nations in Canada, the attack on the US Capitol in January 2021, and the legacy of apartheid in South Africa. Moreover, Liliental is a commentator of social and political events for the ‘Gazeta Wyborcza’ daily and ‘Angora’ weekly in Poland, among other press titles. He never hesitates to stand up for minorities, and he condemns all types of bigotry.

The ‘NEVER AGAIN’ Association is an independent civil society organisation founded in Warsaw in 1996. It has campaigned against racism, antisemitism, and xenophobia, for peace, intercultural dialogue, and human rights across the world. It has participated in important initiatives to commemorate the Holocaust and to combat Holocaust denial. In September 2024, ‘NEVER AGAIN’ was awarded the prestigious Ronald Eissens and Suzette Bronkhorst Award for ‘exceptional work in combatting online hate and promoting human rights’.

Austeria Publishing House focuses on publishing books related to Jewish subjects as well as Yiddish, Hebrew, Italian, French, German, and Hungarian literature. Its office is located in Kazimierz, an old Jewish district of Cracow, in a historic mikvah building, a Jewish ritual bath. In 2021, Austeria was awarded the title of the Ambassador of New Europe by the European Solidarity Centre in Gdansk.

Witold Liliental’s article: ‘South Africa – Land of my Youth’ (in English – PDF):

https://www.nigdywiecej.org//docstation/com_docstation/188/witold_liliental_south_africa___land_of_my_youth._e_zine_never_again_no._1_20.pdf

More information:

http://www.NeverAgainAssociation.org

www.facebook.com/Respect.Diversity

www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ

www.linkedin.com/company/never-again-association

https://neveragainnw.bsky.social