marzec, 2026 - Stowarzyszenie „NIGDY WIĘCEJ”

W polskim serwisie Amazon oferowane są produkty, które propagują antysemicką nienawiść i faszyzm – alarmuje Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’. Oferty szerzące takie treści naruszają przepisy prawa polskiego i międzynarodowego, w tym unijny Akt o usługach cyfrowych (Digital Services Act, DSA).

Stanowisko ‘NIGDY WIĘCEJ’ zostało przedstawione publicznie podczas konferencji ‘Advocacy & Policy Development Forum’, która odbyła się 5 marca 2026 roku w Brukseli. Wydarzenie to zostało zorganizowane przez międzynarodową sieć organizacji walczących z rasizmem w Internecie, International Network Against Cyber Hate (INACH), we współpracy z organizacją CEJI (A Jewish Contribution to an Inclusive Europe).

W serwisie Amazon.pl sprzedawane są m.in. publikacje propagandowe Aleksandra Dugina, czołowego apologety putinowskiej agresji przeciwko Ukrainie i twórcy neofaszystowskiej ideologii tzw. narodowego bolszewizmu. Dugin wsławił się m.in. słowami: ‘Ukraińców trzeba zabijać, zabijać i zabijać!’. Ze względu na tę i inne wypowiedzi ukraińska prokuratura postawiła mu zarzuty publicznego nawoływania do ludobójstwa.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ zaproponowało polskiemu oddziałowi firmy Amazon pomoc w zakresie rozpoznawania i usuwania takich treści, lecz w odpowiedzi przedstawiciele firmy stwierdzili, że ‘obecne metody weryfikacji są wystarczające’.

W serwisie Amazon.pl nie brakuje współcześnie wyprodukowanych gadżetów z symboliką nazistowską, np. naszywek z charakterystyczną trupią czaszką, zwaną Totenkopf. Podczas II wojny światowej symbol ten widniał na umundurowaniu członków specjalnych oddziałów SS (SS-Totenkopfverbände), którzy byli wartownikami w obozach koncentracyjnych.

Na platformie oferowane są też wydawnictwa muzyczne, odzież i gadżety zespołów neofaszystowskich, np. norweskiej grupy Burzum, związanej ze stylem znanym jako ‘narodowosocjalistyczny black metal’ (NSBM). Pod szyldem Burzum propagowana jest agresywna wersja rasizmu oraz jawna fascynacja przemocą i okrucieństwem. Założyciel zespołu Varg Vikernes został skazany za zabójstwo oraz podpalenie trzech kościołów.

Wśród pozycji oferowanych przez Amazon.pl, na które zwróciło uwagę Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’, są też skrajnie antysemickie publikacje propagandowe powstałe po II wojnie światowej. Teksty te zostały napisane m.in. przez: Léona Degrelle’a, belgijskiego oficera SS, który po wojnie negował Holokaust i wychwalał Hitlera; byłego generała Waffen-SS Felixa Steinera, który gloryfikował tę zbrodniczą formację jako ‘patriotyczną organizację ochotniczą’; Davida Irvinga, brytyjskiego pseudohistoryka skazanego w Austrii na karę więzienia za negowanie Holokaustu, czy Andrew MacDonalda (Williama Pierce’a), amerykańskiego neonazisty, którego publikacja zainspirowała sprawcę zamachu terrorystycznego w Oklahomie w 1995 r. (zginęło w nim 168 osób).

W serwisie Amazon.pl dostępne są też antysemickie publikacje polskich autorów, na przykład ‘Studia nad żydofilią’, ‘Herrenvolk po żydowsku’ czy ‘Naziści i szabesgoje’ Stanisława Michalkiewicza, publicysty znanego z notorycznego propagowania antysemickich teorii spiskowych. W maju 2025 francuskie władze nie zezwoliły mu na udział w targach książki w Aulnay-sous-Bois pod Paryżem.

‘Amazon nie reaguje skutecznie na pojawianie się ofert z treściami antysemickimi i faszystowskimi, przedstawiciele platformy wydają się ignorować ten problem’ – stwierdza dr Anna Tatar, przedstawicielka Stowarzyszenia ‘NIGDY WIĘCEJ’.

Amazon jest największym na świecie sklepem internetowym i platformą handlową, był już wielokrotnie krytykowany przez światowe organizacje upamiętniające ofiary Holokaustu, m.in. Centrum Szymona Wiesenthala (Simon Wiesenthal Center), Światowy Kongres Żydów (World Jewish Congress) i Amerykański Komitet Żydowski (American Jewish Committee). Także Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau wzywało Amazon do wycofania ofert propagujących nazizm, np. książek Juliusa Streichera, hitlerowskiego propagandysty skazanego w Norymberdze na karę śmierci, czy gadżetów godzących w pamięć ofiar Zagłady, jak otwieracz do butelek ze zdjęciami obozu Auschwitz.

‘Warunki Użytkowania i Warunki Sprzedaży Amazon.pl’ zabraniają korzystania z jakiejkolwiek usługi firmy ‘do niezgodnych z prawem celów, w związku z popełnieniem przestępstwa lub innym bezprawnym działaniem’ (pkt. 6) oraz stanowią, że odwiedzający stronę mogą zamieszczać na niej materiały, ‘o ile ich treść nie jest niezgodna z prawem, nieprzyzwoita, obraźliwa, nie zawiera gróźb ani treści zniesławiających’ (pkt. 7).

Akt o usługach cyfrowych (Digital Services Act, DSA) to unijne rozporządzenie z 2022 r., które reguluje odpowiedzialność platform internetowych, także handlowych, za treści udostępniane przez użytkowników. Zarejestrowany w Warszawie serwis Amazon działający na polskim rynku, podobnie jak jego odpowiedniki w innych krajach UE, jest zarządzany przez spółkę Amazon Europe Core S.à r.l. z siedzibą w Luksemburgu. Lokalizacja w Luksemburgu ma kluczowe znaczenie w kontekście regulacji DSA. Władze Luksemburga (a konkretnie ich koordynator usług cyfrowych) są głównym organem nadzorującym przestrzeganie przepisów DSA przez Amazon na terenie Unii Europejskiej. Jako bardzo duża platforma internetowa (VLOP) w świetle DSA, Amazon, ma obowiązek reagować proaktywnie poprzez wdrażanie środków ograniczających ryzyko systemowe związane z rozprzestrzenianiem się mowy nienawiści i innych nielegalnych treści. 19 listopada 2025 r. Trybunał Sprawiedliwości UE (z siedzibą w Luksemburgu) oddalił skargę Amazona na decyzję Komisji wskazującą platformę Amazon jako ‘bardzo dużą platformę internetową’. W grudniu 2025 r. Komisja Europejska nałożyła na platformę X (dawny Twitter) karę w wysokości 120 mln euro za naruszenie obowiązków wynikających z Aktu o usługach cyfrowych. To pierwsza decyzja o naruszeniu przepisów unijnych podjęta na podstawie DSA.

Od 2025 roku Appeals Centre Europe (ACE), pozasądowy organ ds. rozstrzygania sporów ustanowiony na mocy DSA, wydał 263 decyzje w sprawach zgłoszonych przez Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’. Wyłączając decyzje domyślne, w 64 procentach przypadków ACE uchyliło pierwotną decyzję platformy.

Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ jest niezależną organizacją założoną w 1996 roku. Jako pierwsza organizacja pozarządowa w Polsce zainicjowało kampanię przeciwko nienawiści w internecie ‘R@cism-Delete’. Uczestniczy w międzynarodowych projektach przeciwdziałających mowie nienawiści w mediach społecznościowych, od lat współpracuje z serwisami Allegro i OLX w zakresie zwalczania treści rasistowskich i faszystowskich. W grudniu 2025 r. Stowarzyszenie ‘NIGDY WIĘCEJ’ zostało zaproszone do współpracy przez platformę TikTok jako partner społeczny (Community Partner).

Dodatkowe informacje:

www.nigdywiecej.org
www.facebook.com/Respect.Diversity
www.twitter.com/StowNIGDYWIECEJ
www.linkedin.com/company/never-again-association
https://bsky.app/profile/neveragainnw.bsky.social
https://www.instagram.com/stowarzyszenie_nigdy_wiecej

Amazon in Poland sells items promoting antisemitic hatred and fascism, according to the ‘NEVER AGAIN’ Association. It may be in violation of Polish and international laws, including the European Union’s Digital Services Act (DSA).

The Association publicized its concerns during the Advocacy & Policy Development Forum taking place in Brussels on 5 March 2026, organized by the International Network Against Cyber Hate (INACH) in cooperation with CEJI – A Jewish Contribution to an Inclusive Europe. ‘NEVER AGAIN’ had repeatedly contacted the Polish branch of Amazon, but the company stated in response: ‘the current verification methods are deemed sufficient’.

The Polish service of Amazon features numerous gadgets bearing Nazi symbols, such as the Totenkopf. During World War II, the symbol appeared on the uniforms of the SS units (SS-Totenkopfverbände) responsible for the Nazi concentration camps.

Among the items offered for sale on Amazon.pl, and brought to the company’s attention by the ‘NEVER AGAIN’ Association, are also extremely antisemitic propaganda tracts written after World War II. These include diatribes by authors such as Léon Degrelle, a Belgian SS officer who denied the Holocaust and praised Hitler, the former Waffen-SS general Felix Steiner who glorified this criminal formation calling it ‘a patriotic volunteer organisation’, David Irving, a British pseudo-historian who was sentenced to prison in Austria for denying the Holocaust, and Andrew Macdonald (William Pierce), an American neo-Nazi whose publication inspired the perpetrator of the 1995 Oklahoma City terrorist attack which killed 168 people.

Antisemitic publications by Polish authors are also available on Amazon.pl, for example ‘Studies on Judeophilia’, ‘Herrenvolk the Jewish Way’ and ‘Nazis and Shabbat Goym’ by Stanislaw Michalkiewicz, a notorious propagandist known for spreading antisemitic conspiracy theories. In May 2025, the French authorities disallowed his participation in a book fair in Aulnay-sous-Bois near Paris.

Other publications sold on the Amazon Polish service include those authored by Alexander Dugin, a leading apologist for Putin’s aggression against Ukraine and the brain behind the neo-fascist ideology of ‘national bolshevism’. Dugin is infamous, among other things, for his slogan: ‘Ukrainians must be killed, killed, killed!’

Moreover, Amazon offers music releases, clothing and other merchandise by neo-fascist bands, such as the Norwegian group Burzum, associated with a style known as ‘National Socialist Black Metal’ (NSBM). Burzum is known for an open fascination with violence and cruelty. The band’s founder, Varg Vikernes, was convicted of murder and of arson of three churches.

– ‘Amazon fails to react effectively to the appearance of listings with antisemitic and fascist content, and representatives of the platform seem to ignore this problem’ – said Dr. Anna Tatar of the ‘NEVER AGAIN’ Association.

Amazon, the world’s largest online store and trading platform, has repeatedly been criticized by organisations promoting Holocaust remembrance, including the Simon Wiesenthal Centre, the World Jewish Congress, and the American Jewish Committee. The Auschwitz Birkenau State Museum has also called on Amazon to withdraw offers promoting Nazism, such as books by Julius Streicher, a Nazi propagandist convicted at the Nuremberg trial and sentenced to death, or gadgets offensive to the memory of Holocaust victims, such as bottle openers featuring images of the Auschwitz camp.

According to the Amazon Community Guidelines, it is ‘not allowed to express hatred for people based on characteristics like: race, ethnicity, nationality, gender, gender identity, sexual orientation, religion, age, disability. It’s also not allowed to promote organizations that use such hate speech’.

The Digital Services Act (DSA) is an EU regulation which came into force in 2022 that governs the responsibility of online platforms for content shared by users. The Warsaw-registered Amazon service operating on the Polish market is managed by Amazon Europe Core S.à r.l., headquartered in Luxembourg, as is the case with its counterparts in other EU Member States. The Luxembourg location is of pivotal importance within the framework of the Digital Services Act (DSA). Consequently, the Luxembourg authorities – specifically their Digital Services Coordinator – serve as the primary supervisory body ensuring Amazon’s compliance with DSA regulations throughout the European Union. Under the Act, Amazon comes within the definition of a Very Large Online Platform (VLOP), and as such has a duty to be proactive by implementing measures that reduce systemic risks associated with the spread of hate speech, disinformation and other illegal content. On 19 November 2025, the Court of Justice of the European Union (seated in Luxembourg) dismissed Amazon’s appeal against the Commission’s decision designating the platform as a ‘Very Large Online Platform’ (VLOP). In December 2025, the European Commission imposed a fine of 120 million Euro on the platform X (formerly Twitter) for violating obligations under the Digital Services Act. This was the first such decision relating to a breach of DSA provisions.

Since 2025, the Appeals Centre Europe, an out-of-court dispute settlement body set up under the DSA, made 263 decisions on disputes submitted by the ‘NEVER AGAIN’ Association. Excluding defaults, in 64 percent of the cases ACE overturned the platform’s original decision.

The ‘NEVER AGAIN’ Association is an independent civil society organisation founded in Warsaw in 1996. It has campaigned against racism, antisemitism, and xenophobia, for peace, intercultural dialogue, and human rights across the world. ‘NEVER AGAIN’ has actively participated in international civil society networks, including the Alliance Against Genocide (AAG), the European Network for Countering Antisemitism through Education (ENCATE), the European Practitioners Network Against Antisemitism (EPNA), the Global Alliance Against Digital Hate and Extremism (GAADHE), and the International Network Against Cyber Hate (INACH).

More information:

Miesiąc: marzec 2026

AMAZON PRZYZWALA NA ANTYSEMITYZM I FASZYZM?

DOES AMAZON TOLERATE ANTISEMITISM?

Amazon in Poland sells items promoting antisemitic hatred and fascism, according to the ‘NEVER AGAIN’ Association. It may be in violation of Polish and international laws, including the European Union’s Digital Services Act (DSA).